Planlı Yaşamın Gücü: Kendinizi Tanıyın, Gerçekçi Hedeflerle Başarıya Ulaşın

Merhaba sevgili okurlar, 

Bu yazıyı yazmadan önce, planlı yaşam için internette çok kez çözüm aradım ama kendime uygun sistemi bulamadım.

Planlı ders çalışmak, günün her saatini verimli kullanmak ve yapmayı planladığım şeyleri hayata geçirmek küçüklüğümden beri hayalimdi.

DEHB (Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu) ve OKB (Obsesif Kompulsif Bozukluk) gibi çalışmaya ve odaklanmaya engel olabilen durumlar, ilkokul yıllarımdan beri hayatımda. Psikologlarla tanışmam o zaman başlamıştı. Ancak bir şekilde üstesinden gelemedim ve üstesinden gelmek yerine onunla yaşamayı öğrendim.

Artık hiç bir zaman bir işi uzun süre dikkatle yapamayacağımı ve planlı yaşayamayacağımı kabul etmiştim.

Mutlaka herkesin hayatında sistematik çalışmasını gerektiren bir alan ya da bir konu olmuştur. Benimki, 25 yaşında Almanca öğrenmeye karar vermemle başladı.

Kabullenmek ve istemek

Bence en önemli başlık bu. Birçok sitede de ilk maddenin bu olduğunu anımsar gibiyim. Komik gelecek ama gerçekten sistematik çalıştırmayı gerektiren her alanda planlama yapmanız gerekiyor. Çünkü bunu yapmadan başarılı olma ihtimaliniz gerçekten çok zor.

Eğer bunu başaramıyorsanız, kendinizi rahatlatmalı ve konuya olan negatif düşüncelerinizi bir kenara bırakmalısınız. Bunu yapmazsanız yüksek ihtimalle negatif düşünceleriniz zamanla derinleşecek ve yeni bilgi almayı reddedeceksiniz. 

Özellikle Corona’dan sonra hepimizin üstünde günden güne büyüyen bir isteksizlik ve erteleme durumu var gibi. Eğer sizde yoksa şanslısınız demektir.

İstemek bu noktada devreye giriyor. Yapacağınız işi neden yaptığınızı, sonucunda neler kazanacağınızı, bundan nasıl zevk alabileceğinizi ve öğrendiğiniz her şeyin size bir şeyler kattığını düşünmek faydalı olabilir. Bu, insanın bir şeylerden beslenmesi için çok büyük bir motivasyon.

Kendini Doğru Analiz etmek ve Gerçekçi Olmak

Diğer önemli unsur ise kendini iyi analiz edebilmek. Uyamayacağınız bir plan yapmanız sizi motive etmek yerine daha da düşürecek ve yapmanız gereken şeyden uzaklaştıracaktır. Yine hevesle yapılan bir program çöpe atılacak ve kendinizi kötü hissedeceksiniz.

Yani, eğer sabah herhangi bir rutininiz varsa ve bundan vazgeçmek sizi gerçekten etkiliyorsa bu rutinden vazgeçmeyin. Ya da gece daha rahat çalışıyorsanız sabah 7’de kalkmaya çalışıp kendinize işkence etmeyin.

Sorun, genellikle rutinden çıkıp yeni bir şeye başlamaya çalışırken kaybettiğiniz zamandan kaynaklanıyor. Yapılacak işleri abartmadan, size uygun ve gerçekçi bir planla oluşturun.

Öncelikle kişisel takviminizi oluşturun. 

• Takviminizi oluşturmaya başlarken, ilk olarak yapmak zorunda olduğunuz işleri saatlerine göre eklemelisiniz. Örneğin iş, okul, kurs vb.
  
• İkinci aşama keyifsiz ama en önemli kısım. En verimli ve odaklı olduğunuz saat aralığını hedefinize göre haftalık ya da aylık planlar olarak takviminize eklemelisiniz. Bunu yaparken gerçekçi olmak ve bu plana sadık kalmak zorunda olduğunuzu unutmayın.
  
• Üçüncü aşama ise kalan vakitlerinize kişisel gelişiminizi destekleyen, yapmayı sevdiğiniz şeyleri, yani hobilerinizi eklemek.

Ve işte takviminiz hazır!

Ayrıca, takviminizin gözünüze hitap etmesi ve daha kişisel hissettirmesi için bazı detayları düzenlemenizi öneririm. Örneğin renkler ekleyerek veya simgeler kullanarak daha kişisel ve eğlenceli hale getirebilirsiniz.

Belki her gün yaptığınız bazı şeylerden vazgeçmek zorunda kalacaksınız. Ancak bunları belli günler ya da saatler olarak kendi günlük planınıza uydurabilirsiniz. Ya da gün içinde aktivite saatlerini değiştirerek kendinize esneklik tanıyabilirsiniz. Bu, kendinizi iyi hissetmenizi sağlayacaktır.

Her şeyden vazgeçmek bir arabayı benzinsiz kullanmaya çalışmak gibidir. Kendinize elinizden geldiğince adil ve makul saatler belirleyin. Kendinizi beslemezseniz maalesef yola devam edemezsiniz.

Bir süre sonra hem bir takvime uyabilmek hem de başarı, sizde de bir istek ve motivasyon oluşturacaktır. Ayrıca tüm bunları bir programa göre yapmak konsantrasyonu artıracaktır. Böylece çok daha az vakit harcayarak çok daha fazla şey yaptığınızı göreceksiniz.

Yine de bazen, özellikle de ilk günler, buna uymanız pek mümkün olmayacak. Ya da tam tersi ilk günlerde uyup sürdürmekte zorlanacaksınız. Ama asıl olay pes etmemekten geçiyor.

Bu süreç ilk başlarda benim için de çok zordu. Planladığım saatlere uymak, o motivasyonu bulmak kolay olmadı. ilk başlarda sadece saatlere uymaya çalıştım, saate uyamadığımda ise aktivite değişikliği yaparak yeniden o işe vakit ayırdım.

Bunu bir alışkanlık haline getirdiğiniz halde isteksiz olduğunuz günler varsa böyle günlerde kendinizi yormak yerine o günü es geçmenizi tavsiye ederim.

Bir iki gün ara vermek, size hem özgür hissettirecek hem de motivasyon ve enerjinizi pozitif yönde etkileyecektir. Zorla çalışmanın verimli ya da kalıcı olabileceğine pek inanmıyorum.

Bingo! Bu şekilde ister istemez hem verimli olacak hem de daha çok şey başaracaksınız.

Kendine iyi davranmak

Gözardı edilen ama bir o kadar önemli olan son kısım ise kendimize iyi davranmayışımız.

Her şey emek, sabır ve süreç ister; az ya da çok. Siz bütün bu süreçleri yaşarken duygu durumunuzda stabil kalmayacaktır. Kendinizi hatalarınız ya da eksiklerinizde cezalandırdığınız gibi başarılarınız için de ödüllendirip tebrik etmelisiniz.

Bu konuda mütevazi olmaya çok da gerek yok. Başarılarınızın en küçüğüyle bile gurur duymalı ve kendi egonuzu okşamalısınız. Uzun vadede psikolojinizi sağlıklı tutmak ve özgüveninizi sağlamlaştırmak için buna en az ekmek, su kadar ihtiyacınız var. Ayrıca bu sayede yaptığınız şeyden zevk almayı da öğreneceksiniz. Diyete devam ederken “cheat day” yapmak gibi düşünebilirsiniz.

Özetle kendi çalışma planınızı oluştururken bilmeniz gereken temel şeyler:

• Çalışmayı, çalışmanın bir gereklilik olduğunu ve kısa vadede zorlayıcı olsa da yolculuğunuzda ve uzun vadede illa ki size bir şeyler katacağını kabul etmek.  
• Gerçekçi olmak, kendinizden ve zevklerinizden vazgeçmemek, kendinizi iyi tanımak. Bu şekilde herhangi bir sistem sizin için ceza ya da engelleyici olmaktan çıkacaktır. 
• Kendinize iyi davranmak, insan olduğunuzu kabul etmek, belli zamanlarda bazı kaçamaklar yapmayı görmezden gelmek ve nefes almayı unutmamak.

Kendinize uyan bir sistem yaratırsanız siz de sistemli olabilirsiniz. Buradaki kritik kısım tamamen sistem bence, çünkü zaten sistematik çalışmayla sorunu olan birinin başka bir sisteme uyum sağlamasını beklemek mantıklı olmayacaktır. Kişinin başka sistemlere değil, kendi sistemine ihtiyacı vardır. Bunu yaparken bilmeniz gerekenler ise yukarıda anlattıklarımın toplamı.

Daha iyi konsantre olmak için ise;

• Nerede rahat çalışabildiğinizi belirlemek.
• Çalışmaya başlamadan önce kafanızaki işleri halledip çalışmaya odaklanmaya başlamak.
• Çalışmadan önce özgüveni yüksek tutmak ya da belki sizi destekleyen insanlarla konuşmak.
• Telefonunuz ya da diğer dikkat dağıtıcı öğelerinize olan maruziyetinizi azaltmak.
• Kahve, çay vb. gibi içecek ya da yiyeceklerinizi hazırlamak, ancak sizi rahatsız etmemesine özen göstermek.

Umuyorum ki bu tavsiyeler bende işe yaradığı gibi sizde de yarar. Uyum sağlamanız zor olsa da unutmayın planınızı kendiniz oluşturdunuz. Eğer bu tavsiyeler işe yaradıysa ya da sizin farklı önerileriniz varsa yorumlarda buluşalım!

Sevgilerle,